Tà tà đến xưởng

Giám đốc Cty chế biến xuất khẩu gỗ Hoàn Vũ thuộc KCN Quảng Phú - ông Lưu Văn Bảy -  lắc đầu ngao ngán: “Năm nào cũng vậy, phải đợi qua rằm tháng giêng thì CN mới tà tà trở lại nhà máy, mặc dù Cty thông báo trước khi nghỉ tết rằng, mùng 8 tết phải đi làm. Thế nhưng, đến 12-13 tháng giêng rồi mà từng tốp CN vẫn lượn xe máy trên đường, thậm chí còn đến chúc tết giám đốc! Hỏi sao không đi làm? Họ trả lời: Chưa chọn được ngày tốt!”.

Tình trạng tà tà đến xưởng không chỉ diễn ra ở một vài đơn vị thuộc KCN Quảng Phú - trong lòng TP.Quảng Ngãi mà ngay cả ở KCN Tịnh Phong - nơi hoàn toàn thuộc vùng nông thôn. Thông thường một dây chuyền sản xuất gỗ xuất khẩu cần khoảng 50 CN, nhưng sau thời gian nghỉ tết cả tuần rồi mà mỗi dây chuyền như vậy vẫn thiếu từ 15-20 CN, khiến các DN chế biến gỗ méo mặt. Nhiều lý do được CN trưng ra để nghỉ: Nào con đi học xa mới về nên nghỉ thêm ít ngày để lo cho con, nào là phải đi thăm họ hàng ở xa, nào chưa chọn được ngày lành tháng tốt...

Thông thường, ngay trong những ngày sau tết là thời điểm mà các DN triển khai các hợp đồng xuất khẩu đã ký với đối tác trong năm qua, do đó họ rất cần một lực lượng LĐ lớn để có thể kịp tiến độ sản xuất. Tuy nhiên, tình trạng “tà tà đến xưởng” của CN đã đẩy nhiều DN vào tình cảnh chạy đôn chạy đáo. Lỗi này một phần cũng do DN. Hỏi ra mới biết, hầu hết số CN “tà tà” này đều là những người không được các ông chủ ký hợp đồng LĐ dài hạn, các chế độ cho họ cũng không được quan tâm đúng mức.

Giữ chân công nhân

Nếu như hai KCN Tịnh Phong và Quảng Phú, DN nào cũng thiếu CN thì Phân khu Sài Gòn -Dung Quất thuộc KKT Dung Quất, CN trở lại làm việc đông đủ ngay sau những ngày nghỉ tết. Những năm trước đây, tại KKT Dung Quất, tình trạng thiếu hụt CN sau tết vẫn diễn ra thường xuyên, riêng năm nay không còn tái diễn nữa. Các DN đã có cách để giữ chân CN của mình. Đó là thưởng cao và trả lương đầy đủ.

Nhằm tránh tình trạng thiếu hụt CN sau tết như những năm trước, ngay từ đầu năm 2010, nhiều nhà máy, xí nghiệp tại KKT Dung Quất đã triển khai các biện pháp để giữ chân người lao động. Ông Văn Hữu Thành - Giám đốc Nhà máy may Dung Quất - “tiết lộ” giải pháp: “Tháng 2 dương lịch là tháng giao thời giữa trước và sau tết nên chúng tôi quyết định trả tiền lương cho người LĐ gấp đôi, dĩ nhiên là tính theo sản phẩm từng người. Do vậy, ngay từ ngày đầu năm, 95% số LĐ đã có mặt và tham gia sản xuất đúng kế hoạch”.

Cùng với việc áp dụng tiền lương, thưởng trong thời gian trước và sau tết của tháng 2, các DN cũng đã động viên công nhân tiếp tục đến làm việc tại Cty với nhiều chính sách mới như nâng lương, đảm bảo các chế độ chính sách cho người LĐ, nhất là LĐ thâm niên, có tay nghề. Nhiều nhà máy đã thông báo và thực hiện công khai các chính sách như hỗ trợ lương, các chế độ cho người có thâm niên, tay nghề cao để họ biết. Điều này đã góp phần giữ chân số CN này.

Những giải pháp trên đã làm cho CN trở lại các nhà máy tại Dung Quất khá đầy đủ ngay sau tết, các DN đã duy trì được sản xuất đúng như kế hoạch đã định. Thực ra, các DN thưởng cao hoặc trả lương gấp đôi trong tháng 2 đều nằm trong “chiến lược” của họ chứ không hẳn là họ đã “vung tay quá trán”. Thế nhưng, động thái này như một giải pháp tối ưu và có ngay hiệu quả. Cả CN lẫn DN đều “thắng lợi” chứ không riêng một bên nào.